Zwolnienie głównego działacza związkowego w postępowaniu sanacyjnym pracodawcy

Zgodnie z art. 3 ustawy z 15 maja 2015 r. – Prawo restrukturyzacyjne (dalej jako: „Prawo restrukturyzacyjne”) – celem postępowania restrukturyzacyjnego jest uniknięcie ogłoszenia upadłości dłużnika przez umożliwienie mu restrukturyzacji w drodze zawarcia układu z wierzycielami, a w przypadku postępowania sanacyjnego – również przez przeprowadzenie działań sanacyjnych, przy zabezpieczeniu słusznych praw wierzycieli.

Niemniej, przepisy Prawa restrukturyzacyjnego nie regulują wprost wpływu otwarcia postępowania sanacyjnego na stosunki pracy. Właściwie brak jest takich regulacji. Problem nabiera znaczenia przypadku, gdy w przedsiębiorstwie działa organizacja związkowa a zwolnienie dotyczyć ma jej głównego działacza. W ostatnim czasie miałam okazję sporządzać opinię prawną, dotyczącą sytuacji przywołanej we wstępie, na kanwie której powstał niniejszy wpis.

Brak jasnych wytycznych

Organizacja stosunków pracy w postępowaniu sanacyjnym nie jest uregulowana w sposób transparentny. Nie odnoszą się do niej przepisy Prawa restrukturyzacyjnego, ani przepisy ustawy z 28 lutego 2003 r. – Prawo upadłościowe (dalej jako: „Prawo upadłościowe”). W związku z powyższym, należy przyjąć, iż do stosunku pracy, a więc do określenia wzajemnych praw i obowiązków pracodawcy i pracownika, będą miały zastosowanie regulacje ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks Pracy (dalej jako: „Kodeks Pracy”), jednak z uwzględnieniem specyfiki postępowania restrukturyzacyjnego i jego celów, a poprzez art. 300 Prawa restrukturyzacyjnego, także przepisy Prawa upadłościowego.¹

Zwolnienie głównego działacza bez zgody związku, czyli jego samego

Czynności z zakresu prawa pracy w postępowaniu sanacyjnym dokonuje co do zasady zarządca ustanowiony przez sąd. Wypowiedzenie lub rozwiązanie stosunku pracy nawiązanego przez pracodawcę, wobec którego zostało otwarte postępowania sanacyjne, z członkiem zarządu organizacji związkowej upoważnionego do jej reprezentacji będącego jednocześnie pracownikiem jest oczywiście możliwe, niemniej może wiązać się to z pewnymi ograniczeniami. Ustanie stosunku pracy może być związane zarówno z stricte postępowaniem sanacyjnym, a także bez tego związku, np. z przyczyn leżących po stronie pracownika – związkowca.

W przypadku członka zarządu zakładowej organizacji związkowej upoważnionego do jej reprezentacji – w kontekście właśnie chęci wypowiedzenia lub rozwiązania umowy o pracę – należy zwrócić uwagę na brzmienie art. 32 ust. 1 ustawy z dnia 23 maja 1991 r. – o związkach zawodowych (dalej jako: „Ustawa ZZ”), zgodnie z którym pracodawca bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej nie może: