Konsorcjum bez solidarnej odpowiedzialności?

Projekt nowego Prawa zamówień publicznych, o którym pisaliśmy w poprzednich publikacjach, zakłada zniesienie zasady solidarnej odpowiedzialności za wykonanie umowy i wniesienie zabezpieczenia należytego jej wykonania, którą ponoszą wykonawcy wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia publicznego.

Co ważne, zmiana ta miałby dotyczyć jedynie zamówienia udzielonego w trybie partnerstwa innowacyjnego, a zatem trybu, który ma na celu udzielenie zamówienia na opracowanie innowacyjnego produktu, usługi lub robót budowlanych niedostępnych na rynku oraz ich sprzedaży. W zamówieniach udzielanych w innych trybach, funkcjonująca obecnie reguła ponoszenia solidarnej odpowiedzialności miałaby obowiązywać nadal.

Zgodnie z założeniem projektodawcy, w przypadku partnerstwa innowacyjnego wykonawcy wspólnie ubiegający się o udzielenie zamówienia mieliby ponosić odpowiedzialność za wykonanie umowy i wniesienie zabezpieczenia jedynie w części, którą wykonują zgodnie z umową zawartą między nimi.

Na gruncie aktualnie obowiązujących przepisów, podział zadań pomiędzy wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia ma jedynie skutek wewnętrzny i jest istotny w przypadku ewentualnych roszczeń regresowych pomiędzy nimi. Sam zamawiający może natomiast żądać, według własnego uznania, wykonania całości lub części przedmiotu zamówienia od wszystkich bądź niektórych wykonawców. Sytuacja taka jest bez wątpienia bardzo dogodna dla zamawiającego.

Czym jest zatem uzasadniony pomysł projektodawcy, aby w przypadku partnerstwa innowacyjnego zmienić obowiązujące reguły?

W uzasadnieniu projektu ustawy wskazuje się, że powyższa zmiana ma na celu zachęcenie wykonawców, w szczególności tych z sektora MŚP do udziału w postępowaniach, których przedmiotem jest nabycie innowacyjnego produktu, usługi lub roboty budowlanej. Sprzyjać ma temu takie ukształtowanie odpowiedzialności, gdzie z założenia każdy z członków konsorcjum ponosi odpowiedzialność tylko za tę część umowy, którą rzeczywiście wykonuje. W praktyce jeden z wykonawców odpowiedzialny za fazę badawczo-rozwojową nie będzie ponosił odpowiedzialności za fazę produkcji, za którą jest odpowiedzialny drugi z nich i odwrotnie.

Warto zauważyć, że przy takim ukształtowaniu odpowiedzialności, kluczowego znaczenia nabiera sama umowa pomiędzy wykonawcami ubiegającymi się wspólnie o udzielenie zamówienia. Dotychczas samo brzmienie umowy konsorcjum czy umowy spółki cywilnej z perspektywy zamawiającego nie miało większego znaczenia. Miał on oczywiście prawo żądać jej złożenia przed zawarciem umowy, jeżeli oferta wykonawców wspólnie ubiegających się o udzielenie zamówienia została wybrana jako najkorzystniejsza. Natomiast na gruncie nowej ustawy dogłębna analiza takiej umowy wydaje się niezbędna z perspektywy interesu zamawiającego.

Odpowiedzialność członków konsorcjum

Nasze usługi konsultacyjne w zakresie odpowiedzialności członków konsorcjum

Ponadto nasza kancelaria oferuje specjalistyczne usługi doradcze dotyczące odpowiedzialności członków konsorcjum w kontekście zamówień publicznych. Zakres świadczonego wsparcia obejmuje:

• Analizę i interpretację przepisów prawnych związanych z odpowiedzialnością członków konsorcjum, zarówno w obecnym stanie prawnym, jak i w ramach proponowanych zmian legislacyjnych (np. możliwość ponoszenia odpowiedzialności tylko za część umowy wykonywaną przez poszczególnego członka konsorcjum).
• Przygotowanie i weryfikację umów konsorcjalnych, uwzględniających podział odpowiedzialności między poszczególnych wykonawców – w tym zapisy precyzujące zakres odpowiedzialności, mechanizmy regresu oraz dalsze konsekwencje umowne.
• Doradztwo przy planowaniu działań konsorcjum, mające na celu minimalizację ryzyk związanych z odpowiedzialnością – także poprzez modelowanie różnych scenariuszy współpracy i odpowiedzialności.
• Reprezentację i wsparcie w kontaktach z zamawiającym, szczególnie gdy dochodzi do roszczeń — zarówno w sytuacjach, gdy odpowiedzialność może być przypisana całemu konsorcjum, jak i tylko jednomu z członków.
• Szkolenia i warsztaty dla wykonawców, które mają na celu zwiększenie świadomości prawnej dotyczącej odpowiedzialności konsorcjalnej oraz zwiększenie efektywności przygotowywanej dokumentacji.

Dzięki wieloletniemu doświadczeniu w sprawach zamówień publicznych i konsorcjów, nasza kancelaria zapewnia kompleksowe wsparcie — od doradztwa prawnego po praktyczne przygotowanie dokumentów i reprezentację.