Skip to main content

Ochrona przedemerytalna pracownika a rozwiązanie umowy za porozumieniem stron 

Co zrobić, gdy pracodawca proponuje pracownikowi objętemu ochroną przedemerytalną rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron?  Jedną z częstych sytuacji praktycznych związanych z ochroną przedemerytalną pracownika jest propozycja rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron. Kancelaria GJW doradzała Klientowi indywidualnemu, który konsultował swoją sytuację prawną…

Z tego artykułu dowiesz się

Najważniejsze zagadnienia

  • Czym jest ochrona przedemerytalna? 
  • Okres ochronny przedemerytalnej – od kiedy i ile lat trwa?
  • Kiedy pracownik jest objęty ochroną przedemerytalną? 

Co zrobić, gdy pracodawca proponuje pracownikowi objętemu ochroną przedemerytalną rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron? 

Jedną z częstych sytuacji praktycznych związanych z ochroną przedemerytalną pracownika jest propozycja rozwiązania umowy o pracę za porozumieniem stron. Kancelaria GJW doradzała Klientowi indywidualnemu, który konsultował swoją sytuację prawną po otrzymaniu informacji o planowanych zwolnieniach w spółce, w której był zatrudniony na podstawie umowy o pracę. Z uwagi na swój wiek i staż pracy, pracownik ten był objęty ochroną przedemerytalną, a pracodawca zaproponował mu rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron, proponując konkretne warunki finansowe. Nasz Klient chciał dowiedzieć się, jak wygląda jego sytuacja prawna, z jakimi konsekwencjami wiąże się przyjęcie zaproponowanego porozumienia lub odmowa jego zawarcia, by móc świadomie zdecydować, jakie rozwiązanie jest dla niego najbardziej korzystne. 

Ochrona przedemerytalna wynikająca z art. 39 Kodeksu pracy ma na celu zapewnienie pracownikowi stabilność zatrudnienia w ostatnich latach aktywności zawodowej. 

W praktyce mogą jednak pojawić się wątpliwości: czy ochrona przedemerytalna wyklucza rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron? czy z pracownikiem objętym ochroną przedemerytalną można w ogóle zakończyć współpracę? 

To istotne kwestie zarówno z punktu widzenia pracowników, jak i pracodawców. Kluczowe znaczenie ma przy tym rozróżnienie wypowiedzenia umowy o pracę od rozwiązania jej za porozumieniem stron, ponieważ oba tryby podlegają odmiennym zasadom i wywołują różne skutki prawne.

Czym jest ochrona przedemerytalna? 

Zgodnie z art. 39 Kodeksu pracy pracodawca co do zasady nie może wypowiedzieć umowy o pracę pracownikowi, któremu brakuje nie więcej niż 4 lata do osiągnięcia wieku emerytalnego, jeżeli okres zatrudnienia umożliwia mu uzyskanie prawa do emerytury z osiągnięciem tego wieku. 

Celem tego przepisu jest przede wszystkim zapewnienie stabilności zatrudnienia osobom znajdującym się w końcowym okresie aktywności zawodowej. Jak wskazał Sąd Najwyższy w postanowieniu z 18.08.2021 r., II PSK 133/21, LEX nr 3344294: ochrona ma ograniczać ryzyko utraty źródła utrzymania w okresie potencjalnie zmniejszonych szans na znalezienie nowego zatrudnienia, jeżeli kontynuowane zatrudnienie umożliwia pracownikowi uzyskanie uprawnień emerytalnych.

Okres ochronny przedemerytalnej – od kiedy i ile lat trwa?

Wiek emerytalny wynosi obecnie 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn.

Ochrona przedemerytalna rozpoczyna się co do zasady 4 lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego, czyli:

  • ochrona przedemerytalna kobiet – po ukończeniu 56. roku życia,
  • ochrona przedemerytalna mężczyzn – po ukończeniu 61. roku życia.

Nie w każdym przypadku granicę ochrony można jednak ustalić wyłącznie na podstawie powszechnego wieku emerytalnego. Konieczna może być indywidualna analiza sytuacji pracownika, zwłaszcza gdy przepisy przewidują dla niego możliwość przejścia na emeryturę w obniżonym wieku, np. w związku z wykonywaniem pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze (jak praca w górnictwie, hutnictwie, energetyce, transporcie lub przy pracach o znacznej szkodliwości i uciążliwości). Samo zatrudnienie w określonej branży nie przesądza przy tym o zastosowaniu takich przepisów.

Roczniki objęte ochroną przedemerytalną
RokKobietyMężczyźni
20261966-19701961-1965
20271967-19711962-1966
20281968-19721963-1967
20291969-19731964-1968
20301970-19741965-1969
Roczniki mają charakter orientacyjny. Dokładny moment rozpoczęcia ochrony zależy od daty urodzenia pracownika oraz spełnienia pozostałych przesłanek wynikających z art. 39 Kodeksu pracy.

Kiedy pracownik jest objęty ochroną przedemerytalną? 


Pozostało jeszcze około 70% treści artykułu.

Czytaj bez limitów
w Centrum wiedzy GJW

Pełna wersja tego artykułu jest dostępna dla subskrybentów Newslettera 6x100 / LAW IN BRIEF.

Dołącz bezpłatnie, aby czytać wszystkie publikacje w Centrum wiedzy GJW oraz otrzymywać autorskie komentarze ekspertów Kancelarii GJW dotyczące najważniejszych zmian w prawie.

Subskrypcję możesz zakończyć w każdej chwili.

Jeśli jesteś subskrybentem Newslettera 6x100 / LAW IN BRIEF i nie widzisz całego artykułu, kliknij tutaj.
Aleksandra Kołakowska – Juszkiewicz
Autor

Aleksandra Kołakowska – Juszkiewicz

Radca prawny

Radca prawny w Kancelarii Prawnej GJW. Zajmuje się bieżącą obsługą prawną podmiotów gospodarczych oraz reprezentuje klientów przed sądami powszechnymi. W kręgu jej zainteresowań pozostają: prawo cywilne, prawo pracy oraz prawo upadłościowe i restrukturyzacyjne. Jest…

Profil autora

Paulina Meller-Kmiecik W czym możemy pomóc?